Türkiye genelinde terk edilmiş hurda araçlara yönelik denetimler artırılıyor...
Alanya'yı da ilgilendiren uygulamada, araçlarını sokağa bırakanlara 9 bin 441 TL ceza kesilecek.
Türkiye genelinde sokaklarda, boş arazilerde ve ortak kullanım alanlarında uzun süredir terk edilmiş halde bulunan hurda araçlara yönelik denetimler sıkılaştırılıyor. Vatandaşlardan gelen şikâyetler üzerine harekete geçen valilikler, çevre kirliliği ve güvenlik riski oluşturan araçların kaldırılması için ilgili birimlere talimat gönderdi. Kullanılamaz durumdaki araçlarını veya parçalarını kamuya açık alanlara bırakanlara 2026 yılı için 9 bin 441 lira idari para cezası uygulanacak.
Türkiye gazetesinin haberine göre, özellikle büyükşehirlerde sokak aralarında, yol kenarlarında ve boş arazilerde bekletilen hurda araçların kaldırılması amacıyla çalışmalar hızlandırıldı. Kolluk kuvvetleri ile belediye zabıta ekiplerinin koordineli şekilde yürüteceği denetimlerde, terk edilmiş araçların tespit edilmesi ve mevzuata uygun işlemlerin ardından bulundukları yerlerden kaldırılması hedefleniyor.
HURDA ARAÇLAR İÇİN 9 BİN 441 LİRA CEZA...
Hurda araçlarını sokağa bırakanlara uygulanacak yaptırımın hukuki dayanağını 5326 sayılı Kabahatler Kanunu oluşturuyor. Kanunun 41'inci maddesinin altıncı fıkrası, kullanılamaz hale gelen motorlu kara veya deniz taşıtlarının ya da bunların parçalarının sokaklara ve kamuya ait alanlara bırakılmasını yasaklıyor.
2026 yılı için güncellenen idari para cezası tutarı 9 bin 441 lira olarak uygulanıyor. Üstelik yaptırım yalnızca para cezasıyla sınırlı değil. Kanuna göre hurda aracın bulunduğu yerden kaldırılması için yapılan masraflar da ilgili kişiden ayrıca tahsil edilebiliyor.
CEZAYI KİM KESECEK?
Kabahatler Kanunu'nun 41'inci maddesine göre, hurda araçların kamuya açık alanlara bırakılması nedeniyle uygulanacak idari para cezalarında belediye sınırları içerisinde zabıta görevlileri, belediye sınırları dışında ise kolluk kuvvetleri yetkili bulunuyor. Böylece terk edilmiş araçlara ilişkin şikâyetlerin değerlendirilmesinde belediyeler ile güvenlik birimleri görev alabiliyor.
Kanunda öne çıkan bir başka düzenleme de çevre kirliliğinin giderilmesine ilişkin. İlgili maddenin sekizinci fıkrasına göre, meydana gelen kirliliğin kişi tarafından derhal giderilmesi halinde idari para cezası uygulanmayabiliyor. Ancak bu hüküm, her durumda cezanın kaldırılacağı anlamına gelmiyor.
TERK EDİLEN ARAÇLAR NASIL KALDIRILACAK?
Hurda araçların kaldırılmasına ilişkin süreçte Karayolları Trafik Yönetmeliği de önem taşıyor. Yönetmeliğin 174'üncü maddesi, karayolunu kullananları uzun süre etkileyecek şekilde park edilen, terk edilen veya hasara uğrayan araçların trafik zabıtası tarafından tutanakla tespit edilerek kaldırılmasına imkân tanıyor.
Bu kapsamda trafikten men edilen veya muhafaza altına alınan araçlar, ilgili mevzuat doğrultusunda resmî kurumlara ait ya da özel otoparklarda koruma altına alınabiliyor. Dolayısıyla uzun süredir kullanılmayan her aracın doğrudan hurdaya gönderilmesi söz konusu değil. Aracın hukuki durumu ve uygulanacak işlemler ayrıca değerlendiriliyor.
YANGIN VE GÜVENLİK RİSKİNE KARŞI DENETİM...
Denetimlerin artırılmasında çevre kirliliğinin yanı sıra güvenlik endişeleri de etkili oldu. Uzun süre sahipsiz bırakılan araçların yangın riski oluşturabileceği, suç faaliyetlerinde kullanılabileceği ve bazı durumlarda tehlikeli maddelerin gizlenmesine elverişli alanlara dönüşebileceği belirtiliyor.
Özellikle yerleşim alanlarında bekleyen kullanılamaz durumdaki araçların kaldırılmasıyla hem ortak kullanım alanlarının yeniden vatandaşların hizmetine açılması hem de olası güvenlik tehditlerinin azaltılması amaçlanıyor. Uygun durumdaki araç ve parçaların geri dönüşüme kazandırılması da çalışmaların hedefleri arasında bulunuyor.
ALANYA'DA HURDA ARAÇLAR NEREYE ŞİKÂYET EDİLEBİLİR?
Türkiye genelinde yürütülmesi planlanan denetimler, Alanya'da sokaklarda, mahalle aralarında ve kamuya açık alanlarda uzun süredir bekletilen kullanılamaz durumdaki araçları da ilgilendiriyor. Vatandaşlar, çevre kirliliği veya güvenlik riski oluşturduğunu düşündükleri araçları Alanya Belediyesi zabıta birimlerine bildirebilir. Trafik güvenliğini etkileyen durumlarda ise ilgili kolluk birimlerine başvurulabilir.
Şikâyetlerde aracın bulunduğu açık adresin, varsa plakasının ve mevcut durumunun belirtilmesi, ilgili ekiplerin inceleme yapmasını kolaylaştırabilir. Bununla birlikte Alanya'da denetimlerin hangi tarihte başlayacağına veya kaç aracın kaldırılacağına ilişkin yerel düzeyde doğrulanmış bir açıklama bulunmuyor.
HER ESKİ ARAÇ HURDA SAYILMIYOR...
Yeni denetimlerde araç sahipleri açısından önemli ayrıntılardan biri de uzun süre park halinde bulunan araçlarla kullanılamaz durumdaki hurda araçlar arasındaki fark. Bir aracın eski olması veya uzun süredir kullanılmaması, tek başına hurda statüsünde değerlendirilmesi için yeterli değil.
İdari yaptırımın uygulanabilmesi için ilgili mevzuatta tanımlanan ihlalin tespit edilmesi gerekiyor. Bu nedenle araçların bulunduğu yer, kullanım durumu ve kamuya açık alanlarda oluşturduğu sorunlar yapılacak incelemelerde önem taşıyor. Uygulamayla kentlerdeki terk edilmiş araç sorununun azaltılması ve kamusal alanların daha güvenli hale getirilmesi hedefleniyor.
